Bệnh quai bị (còn gọi là bệnh viêm tuyến nước bọt mang tai) là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi rút quai bị gây nên. Bệnh lưu hành ở khắp nơi trên thế giới, tại Việt Nam bệnh xảy ra quanh năm. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về quai bị và các biến chứng nguy hiểm của bệnh.
Nguyên nhân mắc bệnh quai bị
Quai bị là một bệnh truyền nhiễm cấp tính gây ra bởi virus quai bị (Mumps virus), thuộc họ Paramyxoviridae. Virus có thể tồn tại khá lâu ở bên ngoài cơ thể: khoảng từ 30 – 60 ngày ở nhiệt độ 15 – 20 độ C và bị tiêu diệt nhanh chóng ở nhiệt độ trên 56 độ C hoặc dưới tác động của các hóa chất diệt khuẩn.
Bệnh quai bị lây theo đường hô hấp và thường dễ lây nhất vào 2 ngày trước khi xuất hiện triệu chứng hoặc 6 ngày sau khi các triệu chứng biến mất. Bệnh lây từ người bệnh qua người lành thông qua nước bọt hoặc dịch tiết mũi họng chứa virus khi người bệnh hắt hơi, ho, nói chuyện, khạc nhổ,…
Triệu chứng của bệnh quai bị
Bệnh quai bị khởi đầu là viêm tuyến nước bọt (hay gọi là tuyến mang tai). Thời gian ủ bệnh kéo dài khoảng từ vài ba tuần. Sau thời kỳ ủ bệnh người bệnh sốt cao đột ngột, có thể lên tới 38 – 39 độ C, kèm theo đau đầu, mệt mỏi toàn thân, chán ăn và ngủ kém.
Các triệu chứng ở giai đoạn đầu của bệnh quai bị (giai đoạn tiên phát) có thể gây nhầm lẫn với một số bệnh khác như viêm họng, viêm xoang, viêm phế quản cấp tính. Sau khi sốt cao kéo dài từ 1 – 3 ngày thì tuyến nước bọt bắt đầu bị sưng to. Đầu tiên là sưng một bên, sau đó tiếp tục sưng tuyến nước bọt bên kia. Đặc điểm là sưng 2 bên không đối xứng: bên sưng to, một bên có thể nhỏ. Một số người bệnh sưng rất to làm cho cằm, cổ bạnh ra gây biến dạng cả bộ mặt. Da của vùng tuyến nước bọt lúc này sưng, căng, bóng, không đỏ, sờ vào vùng da đó thấy nóng và đau.
Biến chứng nguy hiểm của bệnh quai bị
Đa số các trường hợp đều tự hồi phục không có biến chứng. Tỷ lệ chết do quai bị rất thấp, không vượt quá 1/100.000 dân, thường xảy ra ở các trường hợp nặng, có viêm não – màng não hoặc viêm nhiều tuyến. Tuy nhiên, ở phụ nữ có thai bị quai bị có thể bị sảy thai, đẻ non, ở nam giới tuổi trưởng thành nếu viêm tinh hoàn nặng cả hai bên có thể dẫn đến vô sinh.
Vắc xin và lịch tiêm phòng bệnh quai bị
Tiêm vắc xin phòng bệnh quai bị là biện pháp dự phòng chủ động, an toàn nhất đối với bệnh quai bị. Vắc xin quai bị có hiệu lực bảo vệ đạt trên 95%, gây được miễn dịch lâu bền.
Hiện có nhiều loại vắc-xin để phòng bệnh quai bị, trong đó vắc-xin kết hợp (vắc-xin 3 trong 1) Sởi – Quai bị – Rubella được nhiều người tin tưởng lựa chọn.
Phác đồ tiêm vắc xin cụ thể như sau:
1. Đối với trẻ từ 12 tháng tuổi đến 7 tuổi:
– Mũi 1 là lần tiêm đầu tiên.
– Mũi 2 khi trẻ 4 – 6 tuổi hoặc sớm hơn nếu có dịch xảy ra. Mũi 2 cách mũi 1 ít nhất 1 tháng.
2. Đối với trẻ từ 7 tuổi trở lên và người lớn:
– Mũi 1 là lần tiêm đầu tiên.
– Mũi 2 cách mũi 1 ít nhất 1 tháng.
Trường hợp có ý định mang thai, bạn nên tiêm vắc xin Sởi – Quai bị – Rubella trước khi có thai ít nhất 1 tháng, tốt nhất là trước 3 tháng.
Lý do nên lựa chọn tiêm phòng quai bị tại VHN Care
Với hơn 50 trung tâm tiêm chủng trên toàn quốc, Hệ thống Trung tâm tiêm chủng vắc xin VHN Care là địa chỉ tiêm chủng uy tín, an toàn được triệu người dân và gia đình Việt tin tưởng và lựa chọn.
Là đối tác chiến lược toàn diện của nhiều hãng vắc-xin như: GlaxoSmithKline – Bỉ, Sanofi Pasteur – Pháp, Meck Sharp and Dohme (MSD) – Mỹ, Pfizer – Mỹ, Green Cross – Hàn Quốc, Abbott – Hà Lan, Human Biological Institute – Ấn Độ, C.I.G.B – Cuba,..
Hệ thống tiêm chủng VHN Care đảm bảo đáp ứng nguồn cung theo nhu cầu cho hàng triệu người dân. Do đó, lựa chọn con đường phòng bệnh và bảo vệ an toàn sức khỏe cho người dân, đội ngũ bác sĩ của VHN Care luôn lấy sự tận tâm làm kim chỉ nam trong mọi hoạt động, luôn đề cao tinh thần trách nhiệm, sự tận tụy với công việc, lòng tận tâm với các khách hàng.
Xem danh sách phòng tiêm VHN Care gần bạn nhất tại: http://vhncare.test/danh-sach/
Nguồn: Trung tâm kiểm soát bệnh tật thành phố Đà Nẵng, Trạm y tế phường Bình Chiểu, Trạm y tế phường Hiệp Phú
————————————————
VHN Care – Vì sức khỏe cộng đồng
VHN Care nỗ lực đưa vắc xin chất lượng đến những người dân vùng sâu, vùng xa nhất; để tất cả người dân tại các tỉnh thành Việt Nam đều được tiêm chủng vắc xin phòng bệnh.
